AZİNFORM.AZ bildirir ki, Oxford University Press tərəfindən nəşr olunan bir məqalə yarasaların Covid-19 və xərçəng kimi infeksiyalara sahib olmaq və yaşamaq qabiliyyətinin sürətli təkamülünü araşdırır.
Bu heyvanların bir çox virus və xəstəliklərlə mübarizə aparmağa imkan verən güclü immun sisteminə malik olduğu bilinir .
Bu məməlilərin Covid-19-un yaranmasında rol oynadığı düşünülsə də, elm adamları bu xüsusiyyətlərin insan sağlamlığına göstərə biləcəyi təsirlərə görə onları araşdırmağın maraqlı olduğunu bildirirlər.
Tədqiqata görə, yarasaların viral infeksiyalardan qorunmasına imkan verən immunitet sistemi mexanizmlərini başa düşmək, heyvanlardan insanlara keçən epidemiya xəstəliklərinin qarşısının necə alınacağını anlamağa yol aça bilər.
Tədqiqat aparmaq üçün tədqiqatçılar iki yarasa növünün, Yamayka meyvə yarasasının və Mesoamerikan bığlı yarasanın genomlarını ardıcıllıqla sıraladılar.
Komanda Oxford Nanopore Technologies şirkətinin qabaqcıl texnologiyasından və Belizdəki Amerika Təbiət Tarixi Muzeyi tərəfindən toplanmış yarasa nümunələrindən istifadə edib. Tədqiqatçılar daha sonra bu yarasa genomlarını digər məməlilərin genomları ilə müqayisə ediblər.
Nəticələr göstərdi ki, yarasalar DNT təmiri və xərçəngin bastırılması ilə əlaqəli zülallarda genetik uyğunlaşmaları saxlayır.
Yarasalarda DNT təmiri ilə bağlı 6 zülalda və xərçənglə əlaqəli 46 zülalda uyğunlaşma olduğu müəyyən edilmişdir.
Tədqiqat həmçinin xərçənglə əlaqəli dəyişdirilmiş genlərin sayının yarasalarda digər məməlilərə nisbətən iki dəfədən çox olduğunu, yarasaların xərçəngi bastırma qabiliyyətinə malik olduğuna dair əlavə dəlillər təqdim etdi.
"Bu yeni yarasa genomlarını yaradaraq və onları digər məməlilərlə müqayisə edərək, biz antiviral və xərçəng əleyhinə genlərdə qeyri-adi yeni uyğunlaşmalar tapmağa davam edirik".
Bu tədqiqatlar yarasaların unikal biologiyasına dair tədqiqatları insanın qocalmasını və xərçəng kimi xəstəliklərin dərk edilməsi və müalicəsi üçün müvafiq məlumatlara çevirmək yolunda ilk addımdır.
Nəticələr xərçəng və toxunulmazlıq arasındakı əlaqəni başa düşmək və öyrənmək üçün yeni yollar açır və ümid edir ki, yarasalardan əldə edilən bu bilik insan xəstəliklərinin yeni müalicə üsullarına gətirib çıxara bilər.
Birləşmiş Ştatların Daxili İşlər Nazirliyinin məlumatına görə, dünyada əsasən sərt səhralarda və qütb bölgələrində rast gəlinən 1400-dən çox yarasa növü var.
ABŞ və Kanadada təxminən 45 növ yarasa var.
AZİNFORM.AZ